Tank Adam ya da Meçhul Asi…

Tank adam ya da Meçhul Asi olarak bildiğimiz ama aslında kim olduğunu bilmediğimiz bir çılgından bahsedeceğim bugün…

Yüzyılın en önemli insanlarından biri olmak etkileyici bir şey. Ama bence daha da etkileyici olan, böyle bir motivasyonunuz olmadan bunu yapabilmek. Kimse onun kim olduğunu, nerede yaşadığını ve o an aklından neler geçtiğini bilmiyor. O meşhur fotoğraf karesinin kahramanı olduktan sonra başına ne geldiğini de kimse bilmiyor. Ama o, bunca bilinmezin arasında öyle ya da böyle 20. yüz yılın en güçlü figürlerinden birisi… O Tank adam ya da Meçhul Asi…

1989 baharında, ana hatları ile yozlaşmamış bir komünist parti ve özgürlükçü bir sosyalizm talebi ile protestolara başlayan halk, yüzbinlerle ifade edilen kalabalıklar haline gelmişti. Ancak Çin Hükümeti’nin bu protestoya vereceği cevap çok acımasızdı. Ordu olaylara müdahale etmiş ve gerçek manada bir katliam gerçekleştirmişti.

Tarihte Tiananmen Olayları olarak değil, Tiananmen Katliamı olarak anılan bu olaylarda kaç kişinin yaşamını yitirdiği halen bir sırdır. Çin tarafından paylaşılan resmi rakamlar 200-300 civarı iken, o gün orada olan ve Kızılhaç’a göre bu rakam 2000-3000 civarı.

Nisan 1989’da başlayan olaylar git gide geniş kitlelere yayıldı. Protestoların merkezi Pekin’deki Tiananmen Meydanı idi. Sayıları 100 binler ile ifade edilen öğrenci grupları, işçiler ve halkın her kesiminden insan meydandaydı ve bir grup açlık grevine başlamıştı. Hükümet 20 Mayıs 1989 tarihinde sıkı yönetim kararı aldı. Ordu olaylara müdahale etmek istedi ama protestoculardan oluşan kalabalık ordunun Pekin’ girişine izin vermedi. Çin ordusu geri çekilmek durumunda kalmıştı.

Takvim 3 Haziran 1989 tarihini gösterdiğinde açlık grevinde 3. haftaya girilmişti ve Çin Hükümeti ölümler başlamadan bu işe bir son vermek istiyordu. Akşam saat 22.30 sularında Çin Ordusu Zırhlı Birlikleri ile Meydana doğru ilerlemeye başladı. Bu kez geri çekilmeye niyetleri yoktu ve gerçekten savaşa gidiyormuş gibi ilerliyordu. Dolu şarjörlerle, mermi namluda meydana giren ordu rastgele ateş açmaya başladı. Artık şanslı olan hayatta kalacak, diğerleri ölecekti. Çin Ordusu bütün gece kendi halkına ölüm kusmuştu. Sabah 5.40’ta meydan boşaltılmıştı. Günün ilk ışıklarıyla bilanço ortaya çıkıyordu.

Tarih 5 Haziran 1989…

Çin ordusu Meydanı boşaltmış, olayları kanlı bir şekilde bastırmıştı. 2 gün önce yüzbinlerce protestocu ile dolu olan meydanda 5 Haziran 1989 günü ordu araçları ve tanklar vardı. Gün gelmiş, saat dolmuştu. Şimdi tarihin en ikonik fotoğrafı için deklanşöre basma vaktiydi.

AP muhabiri Jeff Widener için sıradan bir sabahtı. Olayları takip etmek için dünyanın dört bir yanından gelen çoğu gazeteci gibi o da, meydana yakın bir otel olan Beijing Otel’de kalıyordu. Ama o gün odasından gördüğü manzaraya inanamadı. Tianamen Meydanı’na bağlanan Changan Bulvarı üzerinde bir adam tankların önünde duruyordu. Gazetecilik refleksi ile hemen fotoğraf makinasına sarıldı ve işte o fotoğrafı çekti.

Aynı otelde kalan bir başka gazeteci Stuart Franklin’de 5. kattan olayı böyle fotoğraflamıştı. Franklin tarafından çekilen fotoğrafta, meçhul asinin sadece 4 tankın değil, neredeyse bir ordunun önünde durduğu görülüyordu.

Olayı fotoğraflamayı başaran bi kaç gazeteci daha olsa da, yaşananların kamuoyunda mümkün olduğunca az yankılanmasını isteyen Çin Hükümeti gazetecilere her türlü zorluğu çıkartıyordu. Haliyle çekilen meçhul asi fotoğraflarından sadece gördükleriniz Çin’den çıkartılıp dünya kamuoyu ile paylaşıldı. Son olarak 2009 yılında Terril Jones tarafından çekilen bu fotoğraf ortaya çıktı.

Peki, meçhul asi kim?

İşte sanırım hikayenin en büyülü tarafı da burası. Meçhul asinin kim olduğu halen bilinmiyor. Fotoğrafı nice dergiye kapak oldu, nice insana ilham, cesaret ve güç verdi. O artık, insanoğlunun isyan durumunda ne yapabileceğinin simgesiydi. Time dergisine göre, yüz yılın en önemli 100 insanından birisiydi…

Üst düzey bir Hükümet yetkilisi, yıllar sonra bir röportajında meçhul asinin tutuklanıp tutuklanmadığını bilmediğini ama kesinlikle ve kesinlikle öldürülmediğini söyledi. Ama gelin görün ki zaten bir simge haline gelmiş o adamı öldürdük diyecek halleri de yoktu. Bir gece önce yüzlerce hatta binlerce insanı öldüren ordu, karşısında böylesine bir şov yapmış bir asiye asla acımamıştır diye tahmin ediyorum.

KEREM GÖK STORE AÇILDI! BENCE BİR GÖZ ATIN...

"TÜRK SİVİL HAVACILIK TARİHİNE DAMGASINI VURAN UÇAK KAZALARI"